HİZBULLAH, Türkiye’nin yakın tarihine en kanlı terör örgütlerinden biri olarak geçti. Bu örgütün eli kanlı lideri Edip Gümüş ile askeri kanat sorumlusu Cemal Tutar’ın yargılama süreçleri ise soru işaretlerine neden oldu. İşte Hizbullah ana davasının iki önemli sanığının ağırlaştırılmış müebbetten özgürlüğe uzanan yargılama sürecinin son halkası…
AYNI GECE KAÇTILAR
183 cinayetin işlendiği Hizbullah ana davasında ağırlaştırılmış müebbet hapisle yargılanan Edip Gümüş ile Cemal Tutar 2011’de uzun tutukluluğu sınırlayan CMK’nın 102. maddesi yürürlüğe girmesiyle tahliye edildi. İki isim aynı gece sırra kadem bastı. 2024’te Yargıtay’ca ağırlaştırılmış müebbet hapis cezaları onanıp kesinleşen Gümüş ile Tutar hakkında aynı yıl tutuklamaya yönelik yakalama kararı çıkarıldı. Gümüş ve Tutar’ın avukatları ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası kararını veren hakimlerin FETÖ’den ihraç edilmeleri üzerine yargılamanın yeniden yapılmasını talep etti.
DURUŞMA GÜNÜ DEĞİŞTİ
Nisan 2026’da ağır ceza mahkemesi, Yargıtay’ın ağır müebbet hükmünü onadığı kararı yok sayıp Gümüş ve Tutar hakkındaki yakalama kararını kaldırdı. İnfazın durdurulmasıyla birlikte aynı gün her iki ismin yeniden yargılanması kararı alındı ve duruşma günü olarak 17 Aralık belirlendi.
Ardından Diyarbakır 6’ncı Ağır Ceza Mahkemesi’ndeki duruşma günü 14 Temmuz’a çekildi. Mahkeme başkanı ile üye bir hakimin tayinlerinin çıkmış olmasına, duruşma savcısının değişmesine rağmen geçici bir mahkeme heyeti oluşturuldu. Duruşma günü iki Hizbullahçı, Batman’ın Kozluk ilçesinden SEGBİS’le mahkemeye bağlandı, yazılı savunma verdi. 183 cinayetten sorumlu tutulan iki Hizbullahçı’ya, örgüt yöneticiliğinden değil örgüt üyeliğinden 7.5 yıl hapis verildi. 15 yıldır firarda olmalarına rağmen mahkeme sanıklara bir de iyi hal indirimi uyguladı, cezalar 6 yıl 3’er aya indirdi. Böylelikle bir daha cezaevine girmemelerinin yolu da açıldı. Zira Gümüş ve Tutar 9 yıl tutuklu yargılanıp serbest kaldıkları için aldıkları ceza tutuklulukta geçirdikleri süreyi karşılıyor. Savcının kararı temyiz edeceği öğrenildi.
Duruşmada, mahkeme heyetini tehdit ettiler
EDİP Gümüşve Cemal Tutar, 33 sanıklı Hizbullah ana davasında yargılandı. Gümüş ve Tutar, 183 vatandaşın silah, satır, döner bıçağı ve domuz bağlarıyla öldürülmesi, 73’ünün yaralanmasından sorumlu tutularak, ağırlaştırılmış müebbet hapisle cezalandırıldı. Tutar son savunmasında “Cezaevinde bize baskı olursa o cezaevinin savcısı, müdürü, o ilin emniyet müdürü, bizi yargılayan mahkeme heyetini Gaffar Okkan’ın yanına göndeririz” diye tehdit etmişti.
Hizbullah ana davası
2009: Diyarbakır 6. Ağır Ceza Mahkemesi, aralarında örgütün üst düzey sorumluları Edip Gümüş ve Cemal Tutar’ın da bulunduğu 16 sanığı “anayasal düzeni zorla değiştirmek” suçundan müebbet hapis cezasına çarptırdı.
2011: 10 yıllık azami tutukluluk süresinin aşılması nedeniyle örgüt yöneticisi konumundaki isimler Yargıtay 9. Ceza Dairesi kararıyla tahliye edildi. Sanıkların birçoğu yurtdışına kaçarak firar etti.
2018-2022: Anayasa Mahkemesi ve AİHM’in adil yargılanma ihlali kararları (özellikle mahkeme heyetlerindeki FETÖ’cü hakim iddiaları) doğrultusunda Hizbullah hükümlülerinin birçoğunun cezaları infaz edilmeden yeniden yargılama yoluyla serbest bırakıldı. Bugün Hizbullah davasında tutuklu sanık yok.
2024: Firari ana dava sanıklarının dosyasını inceleyen Yargıtay, müebbet hapis cezalarını onadı.
